Miniziekenhuis gedijt in vrijere zorgmarkt
Zelfstandige behandelcentra (zbc), gespecialiseerde miniziekenhuizen die verzekerde zorg mogen bieden, zijn sterk in opkomst. ‘Het aantal zbc’s groeit met pakweg 20% per jaar en die groei gaat nog versnellen’, zegt Jon Schaefer van onderzoeksbureau Mediquest.
Nadat medisch specialisten de afgelopen jaren inspeelden op de groeiende ruimte die de overheid bood aan deze private klinieken, al dan niet gesteund door ondernemende financiers, zijn het nu de ziekenhuizen zelf die planbare, veel voorkomende behandelingen als staar-, heup-of knieoperaties onderbrengen in aparte klinieken.
De Maartenskliniek in Woerden, de Haaglandenkliniek van het gelijknamige Medisch Centrum of zbc Zorgservices Twente van de Ziekenhuisgroep in Hengelo zijn de voorlopers van een peloton, zegt Schaefer, want veel ziekenhuizen zijn er druk doende mee. ‘Een zbc is veel kleinschaliger en niet-bureaucratisch en kan daardoor efficiënter en klantgerichter werken’, zegt Thijs Udo, secretaris van de brancheorganisatie van zelfstandige klinieken ZKN. ‘De zbc’s doen uitsluitend de B-zorg, de 10% van de markt waarvoor vrije prijzen gelden. Zij kunnen daardoor onder de prijs zitten die ziekenhuizen berekenen.’
De overheid heeft miniziekenhuizen de afgelopen jaren ingezet in de bestrijding van wachtlijsten. Dit jaar is de beperking tot dagbehandeling vervallen, waarmee ingrepen die een korte opname vereisen binnen het bereik van de zbc zijn gekomen. De komende jaren wordt de prijs van steeds meer behandelingen vrijgegeven, wat de groei van zbc’s aanjaagt, zegt Schaefer. ‘Dat trekt ondernemers aan, dat noopt centra om zich scherper te profileren en het wakkert de concurrentie aan. Kijk maar naar de concurrentieslag onder de privéklinieken, die zich richten op ingrepen die niet vergoed worden door de verzekeraars.’
De zorgverzekeraars moedigen de ontwikkeling aan. ‘De inkoopmarkt voor ziekenhuiszorg is niet goed ontwikkeld en er is nog steeds schaarste’, zegt Tom Dalinghaus van Zorgverzekeraars Nederland. ‘Zbc’s verruimen dat aanbod en zorgen voor differentiatie, omdat zij zich sterk specialiseren. Als instellingen veel dezelfde ingrepen uitvoeren verhoogt dat de kwaliteit en de doelmatigheid.’ De meeste behandelcentra zijn kleine ondernemingen met enkele specialisten die parttime voor hun zbc werken. Hoeveel het er precies zijn is niet duidelijk.
Toezichthouder NZa hanteert een lijst met 131 vergunninghouders, maar die is niet op alle onderdelen actueel, zegt een woordvoerder. ‘De NZa wordt wel geïnformeerd wanneer een vergunning is afgegeven, maar hoort niet altijd of een zbc stopt of gaat fuseren’, aldus de woordvoerder.
De zichtbaarheid zal verbeteren, als er meer grotere zbc’s verschijnen. Gespecialiseerde dochters van ziekenhuizen of van ketens als Medinova, Velthuis of Vision Clinics springen met meer dan honderd medewerkers en omzetten tot boven de €20 mln in het oog.
Uit: Het Financieel Dagblad, 7 november 2006